De belastingbetaler zèlf zijn belastingcenten laten verdelen?
Het is mogelijk geworden om de individuele belastingbetaler zèlf te laten bepalen waar een deel van de belastingen die hij betaalt, naar toe gaat. De ontwikkeling van de ICT heeft dit inmiddels mogelijk gemaakt.
Hoe het zou kunnen
Hoe zou het nieuwe systeem eruit kunnen zien? De belastingbetaler kan een bepaald deel van de belasting die hij moet betalen, over diverse programma’s verdelen: ‘Ontwikkelingssamenwerking’, ‘Defensie’, ‘Sociale Zekerheid’, ‘Natuur en Milieu’, ‘Wegen, spoor, waterwegen en fiets- en voetpaden’ enz. Deze programma’s zijn door de regering en 2de en 1ste kamer samengesteld.
De programma’s horen tot de volgens regering en 1ste en 2de kamer zogeheten ‘gewenste uitgaven’. De uitgaven waarover Den Haag zèlf beslist zijn de ‘noodzakelijke’ of ‘zéér gewenste’ uitgaven.
Onder andere op internet kan de belastingbetaler vinden hoe de door Den Haag gemaakte programma’s eruit zien. Er zijn ook links naar de voorstanders van de verschillende programma’s. En natuurlijk zijn er discussies tussen voor- en tegenstanders. Ook de politieke partijen promoten de volgens hen belangrijkste programma’s.
Het is mogelijk om iedere volwassene een even groot bedrag over de programma’s te laten verdelen (bijvoorbeeld € 2.300). Nadeel is dat daarmee geen direct verband ontstaat met de omvang van de door hen betaalde belastingen.
Een radicaler alternatief is daarom om de te besteden belastingmiddelen geheel of gedeeltelijk afhankelijk te maken van de hoogte van de loon/inkomstenbelasting die iemand betaalt.
Omdat de rijkeren meer inkomstenbelasting betalen, komt de aanwending van de belastingmiddelen dan meer aan hen ten goede. Het is daarom redelijk ze als betaling daarvoor meer belasting te laten betalen. Daarnaast kunnen regering en parlement in hun begroting als ‘noodzakelijk’ of ‘zeer gewenst’ extra uitgaven op voor de minst draagkrachtigen.
Er zullen zeker mensen zijn die niet de moeite willen doen, om de bedragen te verdelen. Dan gaat het bedrag omhoog dat de anderen verdelen.
Grote voordelen
Deze manier om de invloed van de burgers op de overheid te vergroten, heeft grote voordelen:
1. De invloed is sterk.
2. De invloed is direct.
3. Het nieuwe beïnvloedingsinstrument is soepel in te passen en kan de parlementaire democratie versterken. Anders dan bijvoorbeeld bij de gekozen premier komen er geen twee democratisch gekozen organen tegenover elkaar te staan.
4. Het instrument is positief en constructief. Het leidt niet zoals het referendum tot een negatieve houding tegenover door het parlement genomen besluiten.
5. De betrokkenheid bij het bestuur neemt toe.
6. De aanpak prikkelt de burgers om zich goed over actuele thema’s te informeren.
Reacties